| Piłka nożna

1930: zagadka pierwszego hat-tricka

fot. Getty Images
fot. Getty Images

Wg FIFA to Bert Patenaude (USA) jako pierwszy w historii zdobył w jednym meczu mistrzostw świata trzy bramki.

DALSZĄ CZĘŚĆ PRZECZYTASZ POD REKLAMĄ

Chodzi o gole w meczu USA-Paragwaj, 17 lipca 1930 roku. Stany Zjednoczone wygrały 3:0.

W 2006 roku FIFA ogłosiła w specjalnym komunikacie prasowym, podanym potem w serwisach przez największe agencje, że strzelcem wszystkich goli był Bert Patenaude. 76 lat po meczu i 32 lata po śmierci zawodnika (zmarł w 1974 roku)!

W wielu źródłach jedną z bramek przypisywano albo innemu Amerykaninowi (Tom Florie), albo - najczęściej - traktowano jako gola samobójczego (González z Paragwaju). Tę ostatnią wersję zamieszcza w "Encyklopedii Piłkarskich Mistrzostw Świata" Andrzej Gowarzewski, który przez lata badał ten problem. W ślad za tym jako autor pierwszego hat-tricka wymieniany jest Guillermo Stábile z Argentyny, który trzy bramki zdobył w meczu z Meksykiem, dwa dni po meczu USA-Paragwaj.

Batalia o "amerykańskiego hat-tricka" trwała wiele lat. Prowadził ją głównie dziennikarz, a zarazem historyk futbolu Colin Jose z Kanady. Powoływał się na prasę z 1930r. opisującą mecz USA – Paragwaj, cytował wywiady z zawodnikami grającymi w tym spotkaniu. W końcu FIFA opublikowała komunikat przyznający pierwszeństwo Bertowi Patenaude.

Oczywiście nie ma zapisu filmowego meczu USA-Paragwaj. Na relacje prasowe przywoływane przez Colina Jose można odpowiedzieć jeszcze wiekszą liczbą cytatów z 1930 roku, w których Patenaude wcale nie strzela trzech bramek. Wypada więc zauważyć, że oficjalne stanowisko FIFA niekoniecznie musi być prawdziwe. Per analogiam: w 2002 roku Brazylijczykowi Ronaldo przypisano samobójczy strzał Kostarykańczyka Luisa Marina. Ale stało się to "przy zielonym stoliku", bo pierwotnie sędzia w protokole meczowym uznał "samobója". Dopiero po oficjalnym proteście Ronaldo, kierując się nowymi wytycznymi w sprawie takich bramek, uznano racje Brazylijczyka. Ten gol winduje Ronaldo na czoło najlepszych strzelców w historii mś. Idąc tym tropem - czy rzeczywiście, jak ogłasza FIFA, Patenaude ustrzelił hat-tricka?

Okładka jednej z urugwajskich gazet podczas finałów MŚ 1930 (fot. Historia Mundiali)
Okładka jednej z urugwajskich gazet podczas finałów MŚ 1930 (fot. Historia Mundiali)
Zobacz też
Oficjalnie: wielki transfer Ziółkowskiego!
Jan Ziółkowski (fot. Getty)
nowe

Oficjalnie: wielki transfer Ziółkowskiego!

| Piłka nożna / Włochy 
Rywale Polaków ogłosili kadrę. Wielkie gwiazdy w zespole
Piłkarze reprezentacji Holandii (fot. Getty)
nowe

Rywale Polaków ogłosili kadrę. Wielkie gwiazdy w zespole

| Piłka nożna 
Gol Polaka w Bundeslidze. Czekaliśmy na to 825 dni! [WIDEO]
Adam Dźwigała (fot. Getty Images)
nowe

Gol Polaka w Bundeslidze. Czekaliśmy na to 825 dni! [WIDEO]

| Piłka nożna / Niemcy 
Śląsk Wrocław – GKS Tychy. Betclic 1 Liga [SKRÓT]
fot. TVP

Śląsk Wrocław – GKS Tychy. Betclic 1 Liga [SKRÓT]

| Piłka nożna / Betclic 1 Liga 
Śląsk Wrocław – GKS Tychy. Betclic 1 Liga [MECZ]
Śląsk Wrocław – GKS Tychy. Betclic 1 Liga, 8. kolejka. Transmisja online na żywo w TVP Sport (29.08.2025)

Śląsk Wrocław – GKS Tychy. Betclic 1 Liga [MECZ]

| Piłka nożna / Betclic 1 Liga 
Resovia – Podhale Nowy Targ. Betclic 2 Liga [SKRÓT]
Resovia – Podhale Nowy Targ. Betclic 2 Liga, 6. kolejka [SKRÓT]

Resovia – Podhale Nowy Targ. Betclic 2 Liga [SKRÓT]

| Piłka nożna / Betclic 2 Liga 
Sprawdź najciekawsze letnie transfery
Okienko transferowe znów otwarte! Sprawdź najciekawsze ruchy (fot. Getty)

Sprawdź najciekawsze letnie transfery

| Piłka nożna 
Sprawdź letnie transfery klubów PKO BP Ekstraklasy [LISTA]
PKO Ekstraklasa 2025/26: transfery. Lista transferów w polskich klubach [AKTUALIZACJA]

Sprawdź letnie transfery klubów PKO BP Ekstraklasy [LISTA]

| Piłka nożna / PKO BP Ekstraklasa 
Resovia – Podhale Nowy Targ. Betclic 2 Liga [MECZ]
Resovia – Podhale Nowy Targ. Betclic 2 Liga, 6. kolejka. Transmisja online na żywo w TVP Sport (29.08.2025)

Resovia – Podhale Nowy Targ. Betclic 2 Liga [MECZ]

| Piłka nożna / Betclic 2 Liga 
Z piekła do nieba. Śląsk wyrwał zwycięstwo
mamin

Z piekła do nieba. Śląsk wyrwał zwycięstwo

| Piłka nożna / Betclic 1 Liga 
wyniki
terminarz
Wyniki
10 czerwca 2025
Piłka nożna

Holandia

Malta

Rumunia

Cypr

Łotwa

Albania

Serbia

Andora

09 czerwca 2025
Piłka nożna

Belgia

Walia

Terminarz
04 września 2025
05 września 2025
Piłka nożna
Polecane
Najnowsze
Znamy godzinę meczu Świątek. Złe wieści dla kibiców
nowe
Znamy godzinę meczu Świątek. Złe wieści dla kibiców
| Tenis / Wielki Szlem 
Iga Świątek w 3. rundzie US Open. Kiedy następny mecz Polki? (fot. Getty Images)
Oficjalnie: wielki transfer Ziółkowskiego!
Jan Ziółkowski (fot. Getty)
nowe
Oficjalnie: wielki transfer Ziółkowskiego!
| Piłka nożna / Włochy 
Rywale Polaków ogłosili kadrę. Wielkie gwiazdy w zespole
Piłkarze reprezentacji Holandii (fot. Getty)
nowe
Rywale Polaków ogłosili kadrę. Wielkie gwiazdy w zespole
| Piłka nożna 
MŚ siatkarek: obrończynie tytułu odpadły już w 1/8 finału!
Siatkarki reprezentacji Serbii (fot. Volleyball World)
nowe
MŚ siatkarek: obrończynie tytułu odpadły już w 1/8 finału!
| Siatkówka 
Gol Polaka w Bundeslidze. Czekaliśmy na to 825 dni! [WIDEO]
Adam Dźwigała (fot. Getty Images)
nowe
Gol Polaka w Bundeslidze. Czekaliśmy na to 825 dni! [WIDEO]
FOTO
Wojciech Papuga
Uraz przekreślił jego grę w kadrze. Już wie, kiedy może wrócić
Aleksander Śliwka (fot. Getty)
Uraz przekreślił jego grę w kadrze. Już wie, kiedy może wrócić
| Siatkówka / Reprezentacja 
Śląsk Wrocław – GKS Tychy. Betclic 1 Liga [SKRÓT]
fot. TVP
Śląsk Wrocław – GKS Tychy. Betclic 1 Liga [SKRÓT]
| Piłka nożna / Betclic 1 Liga 
Do góry